Sleeping Dogs: Khi người phải bắt lại gọi bạn là anh em

Hong Kong trong Sleeping Dogs: thành phố vẫn sống bên ngoài cuộc truy đuổi

Biệt danh “GTA Trung Quốc” giúp người chưa chơi hình dung một trò hành động thế giới mở. Sleeping Dogs là tác phẩm riêng, với bối cảnh Hong Kong và một nhân vật chính làm cảnh sát chìm. Khi đã bước vào câu chuyện, chính những đặc điểm ấy giúp chúng ta hiểu Wei đang sống trong môi trường nào.

Ngoài cuộc truy đuổi, người trong thành phố vẫn mở quán, bán hàng, giao hàng và đón xe. Những con phố đông người, biển hiệu, chợ đêm và nhà hàng khiến địa bàn tranh chấp của băng nhóm đồng thời là nơi người khác phải kiếm sống. Chiếm một tuyến minibus hay gây rối ngoài chợ có ảnh hưởng đến những con người ở đó.

Nhóm phát triển lấy cảm hứng từ điện ảnh Hong Kong, trong đó có Infernal Affairs, và chú ý đến sức ép của việc sống trong vai tội phạm. Họ tham khảo thành phố rồi điều chỉnh không gian cho trải nghiệm chơi. Vì vậy, Hong Kong của Sleeping Dogs có nền tảng nghiên cứu, đồng thời vẫn là một thế giới hư cấu. Chia sẻ của đội ngũ phát triển trên PlayStation Blog ↗.

Bài viết này đọc bản sắc ấy qua nhân vật và tình huống của game. Những việc Sun On Yee gây ra thuộc về thế giới tội phạm mà tác phẩm dựng nên; chúng không đại diện cho đời sống của cả Hong Kong.

↗

Jackie mở cửa, Winston cho Wei một chỗ đứng

Cuộc trở về của Wei bắt đầu bằng một vụ bắt giữ. Trong phòng tạm giữ, anh gặp Jackie Ma, người bạn từ thời thơ ấu. Jackie vui vì bạn cũ đã trở lại và muốn dẫn Wei đến gặp nhóm đang cho mình cơ hội tiến lên.

Với Jackie, đây là cuộc hội ngộ. Với Wei, đó còn là lối vào một nhiệm vụ bí mật. Anh là thám tử từ San Francisco được cử về làm việc cùng cảnh sát Hong Kong, như hồ sơ trong sổ tay chính thức của Sleeping Dogs ↗ giới thiệu. Pendrew phụ trách chiến dịch, còn Raymond là người liên lạc trực tiếp.

Wei cũng có quá khứ ở thành phố này. Gia đình từng rời đi, chị gái anh bị ma tuý huỷ hoại. Anh trở lại nơi có ký ức và mất mát, nơi vẫn còn người nhớ mình trước khi biết đến cái tên trong hồ sơ cảnh sát.

Jackie đưa Wei tới Golden Koi, nhà hàng của bà Chu và nơi nhóm của Winston Chu tụ họp. Winston cầm đầu Water Street, một nhánh trong Sun On Yee. Anh có quyền trong địa bàn của mình, còn vị trí lãnh đạo cả hội thuộc về Uncle Po.

Conroy xét nét người mới đến. Winston có thể nhận ra một người quen năm xưa, nhưng Wei vẫn phải chứng minh mình đáng tin bằng việc nhận nhiệm vụ, chịu thử thách và đứng cùng nhóm lúc nguy hiểm. Jackie đã mở cửa; để được ở lại, Wei phải tự tạo chỗ đứng.

Lòng tin được trả bằng những việc Wei khó giải thích

Đối thủ của Winston là Dogeyes, một thủ lĩnh khác trong cùng Sun On Yee. Hắn chen vào địa bàn, nguồn tiền và cố khiến Winston mất mặt trước đàn em.

Trong tình huống này, thể diện có hậu quả rất cụ thể. Nếu Winston chịu nhường mà không đáp lại, người đi theo có thể nghĩ anh không còn bảo vệ được họ. Dogeyes khai thác điều đó để đẩy Winston vào thế phải phản ứng.

Wei dần có ích cho nhóm. Anh đánh bật những kẻ gây rối, nhận thêm việc và tham gia vào cuộc tranh giành tuyến xe minibus. Với Jackie, đó là cơ hội có địa vị. Với cảnh sát, đó là cách đưa người nằm vùng đến gần những mắt xích quan trọng hơn.

Một bữa cơm ở Golden Koi khiến mối quan hệ ấy trở nên gần gũi. Bà Chu ngồi bên những người trẻ, món ăn đặt giữa bàn, Wei được tiếp nhận như người quen. Trong cách đọc của LYFP, bữa ăn giúp chúng ta cảm nhận vì sao việc được coi là người nhà có sức nặng với anh.

Cảm giác thân thuộc ấy vẫn đi cùng tiền bảo kê và bạo lực ngoài phố. Game cho người xem giữ cả hai điều trong đầu: một người có thể đối xử tốt với Wei, đồng thời gây hại cho người khác.

Khi Ming nghi ngờ anh là cảnh sát, Wei đẩy lời tố cáo ngược về phía Ming. Winston tin lời và giết hắn. Vỏ bọc của Wei được giữ lại, còn một người khác mất mạng. Từ đây, sự thành công của nhiệm vụ đã có một cái giá mà anh phải mang theo.

↗

Ngày cưới và lời hứa còn lại

Sau cuộc đánh vào cơ sở ma tuý của Dogeyes, Winston phải gặp Uncle Po. Anh sợ bị trừng phạt và nhờ Wei trông nom mẹ cùng những người còn lại nếu mình không trở về.

Wei nhận lời. Đó là một lời hứa giữa hai con người, vượt khỏi phần thông tin anh cần thu thập cho chiến dịch.

Cuộc gặp giúp Wei được Uncle Po công nhận. Vị trí của anh tốt hơn, quan hệ với Winston cũng gần hơn. Đến đám cưới Winston và Peggy, Wei đã tham gia chuẩn bị và đến chung vui như một người bạn.

Rồi tiếng súng phá vỡ buổi tiệc. Winston và Peggy bị sát hại. Wei đưa Uncle Po bị thương ra ngoài, nhưng không thể đưa đôi vợ chồng trở về cùng mình.

Từ lúc ấy, lời hứa từng nói trong một cuộc trò chuyện trở thành trách nhiệm với những người còn sống. Khi gặp Raymond sau biến cố, Wei không thể coi cái chết của Winston chỉ như một thay đổi thuận lợi trong chiến dịch. Anh vẫn biết Winston đã làm nhiều việc sai. Anh cũng biết người vừa mất đã tin mình.

Những gì xảy ra ở Golden Koi sau đó cho thấy vòng trả thù tiếp tục lan rộng. Wei lần theo kẻ tham gia vụ tấn công, đưa Dogeyes về cho bà Chu. Nỗi đau của một người mẹ giải thích cơn giận ấy, nhưng không làm hành động trả thù trở thành điều đúng. Căn bếp từng gắn với bữa cơm đã bị cuộc tranh quyền kéo sang một ý nghĩa khác.

Một hội, nhiều phe và cuộc tranh ngôi

Winston mất, Big Smile Lee muốn chiếm lấy địa bàn và tiến tới vị trí cao nhất trong Sun On Yee. Wei cố giữ những gì phe Water Street còn lại, rồi bắt tay với Broken Nose Jiang vì hai bên có lợi ích gặp nhau: Wei muốn bảo vệ phe Winston, còn bà Jiang muốn cản Lee và mở đường cho tham vọng của mình.

Wei được nâng lên vai Red Pole, một cấp lãnh đạo trong hội. Càng đi lên, anh càng thấy tổ chức có nhiều phe tính toán và tranh ảnh hưởng.

Khi Uncle Po dưỡng thương, bà Jiang đề cử Two Chin Tsao tạm điều hành. Sau đó, bà khai thác nỗi sợ vận xấu của ông để khiến ông rút lui. Wei phá đồ đạc và đảo lộn cách bài trí trong nhà, tạo ra những dấu hiệu mà Two Chin đọc như điềm báo.

Game dùng niềm tin của một nhân vật làm điểm yếu trong cuộc đấu quyền lực. Chúng ta có thể hiểu tác dụng của đòn tâm lý ấy mà không coi Two Chin là đại diện cho mọi người Hong Kong hay dùng cảnh này để kết luận về phong thuỷ nói chung.

Sau khi Two Chin rút lui, tin Uncle Po qua đời khiến cuộc tranh quyền nóng lên.

Ở một nhánh khác, Ricky Wong đưa Wei đến với Sonny Wo. Qua việc ghi lại chuyện riêng của Ricky và Vivienne để khống chế họ, Sonny cho thấy cách quyền lực trong game có thể vận hành bằng tiền, quan hệ và đe doạ.

Trong lúc đó, Jackie bị bắt khi cùng Wei tham gia vụ lấy trang sức từ băng đối địch 18K, một tổ chức khác với Sun On Yee. Anh không khai tên Wei. Wei thu được bằng chứng về Sonny, rồi dùng kết quả ấy để đổi lấy việc thả Jackie.

Jackie muốn có đường ra

Ngày đầu gặp lại Wei, Jackie muốn tiến lên trong băng nhóm. Sau lần bị bắt, anh muốn dừng lại và làm một công việc đàng hoàng.

Sự thay đổi ấy khiến quan hệ của hai người có thêm sức nặng. Jackie đã không khai tên Wei khi bị bắt, dù bản thân đang gặp nguy hiểm. Giờ Wei muốn giữ cho bạn cơ hội bắt đầu lại.

Pendrew muốn kết thúc phần thâm nhập khi chiến dịch đã có kết quả. Wei xin ở lại vì biết phe Winston sẽ phải tiếp tục sống dưới sức ép của Big Smile Lee. Nhiệm vụ, trách nhiệm với nhóm và lời hứa với bạn cũ ngày càng khó tách khỏi nhau.

Sonny bị cảnh sát bắt tại tang lễ Uncle Po, rồi 18K tấn công. Cuộc đấu giành vị trí lãnh đạo tiếp tục kéo các phe vào xung đột. Big Smile Lee đánh vào Water Street và Golden Koi, khiến những người Wei muốn bảo vệ càng khó có một ngày yên ổn.

Khi Jackie bị bắt làm con tin, Wei chạy đi tìm anh. Lần đầu, anh đến kịp: Jackie được đưa lên khỏi hòm chôn khi vẫn còn sống. Sau trải nghiệm ấy, mong muốn rời băng nhóm của Jackie càng rõ ràng.

Nhưng lần giải cứu không giữ được bạn mãi. Ở điểm hẹn sau đó, Wei phát hiện Jackie đã bị sát hại. Ước muốn có một cuộc sống khác vừa được nói ra đã không còn người thực hiện.

Wei cũng bị bắt. Mr. Tong biết thân phận cảnh sát của anh và tra tấn anh. Bí mật từng giúp anh hoạt động giữa hai phía giờ không còn bảo vệ được anh nữa.

Kẻ phản bội và phần kết sau Big Smile Lee

Wei thoát khỏi Tong rồi tiến đến chỗ Big Smile Lee trong tình trạng bị thương. Cuộc đối đầu dẫn tới lời tiết lộ rằng Pendrew đã bán đứng anh.

Sự phản bội thuộc về người chỉ huy ấy. Nó khiến Wei mất một chỗ dựa mà anh tưởng vẫn còn ở phía cảnh sát, đồng thời không biến Raymond hay mọi đồng nghiệp thành kẻ đồng loã.

Wei hạ Lee, nhưng cốt truyện còn một phần sau cuộc chiến. Bằng chứng bà Jiang gửi cho anh vạch ra việc Pendrew đã giết Uncle Po. Wei dùng nó đưa Pendrew ra trước pháp luật.

Anh vẫn là cảnh sát. Khi gặp đồng nghiệp Jane Teng, anh muốn tiếp tục ở Hong Kong. Việc hoàn thành nhiệm vụ đã xử lý được những kẻ cần xử lý, còn Winston, Peggy và Jackie thì không thể trở lại.

Đó là cách phần kết trả lời câu hỏi mở đầu. Wei có thể bắt người cần bắt. Điều anh không dễ đặt xuống là những mối quan hệ đã trở thành thật trong thời gian sống với một thân phận giả.

Những trận đánh và bữa cơm cùng kể một câu chuyện

Sleeping Dogs khiến người chơi nhớ đến võ thuật, truy đuổi và cách dùng môi trường trong chiến đấu. Những yếu tố ấy cho Wei một cách hành động mang chất phim Hong Kong: phản đòn, tận dụng đồ vật bên cạnh, tìm đường thoát qua không gian chật hẹp.

Cốt truyện cũng cần những lúc chậm lại. Bữa ăn ở Golden Koi cho chúng ta thấy việc được tiếp nhận. Đám cưới khiến Winston và Peggy hiện ra trong một niềm vui cụ thể. Mong muốn đi làm tử tế cho Jackie một tương lai mà người xem có thể hình dung.

Khi các biến cố xảy ra, người xem đã có điều để tiếc. Trong cách đọc của LYFP, sức nặng của hành động đến từ những quan hệ và lời hứa được dựng nên trước đó.

Những chi tiết văn hoá có ý nghĩa vì được đặt vào hoàn cảnh ấy: thể diện ảnh hưởng đến quyết định của Winston; xưng hô với Uncle Po gắn sự kính nể với vai vế; một niềm tin riêng trở thành điểm yếu của Two Chin; bữa cơm kéo người mới đến gần những người đã sống ở khu phố.

↗

Điều còn lại khi trở về Hong Kong

Người chưa chơi có thể hiểu hành trình của Wei qua một mạch rõ ràng: trở về, thâm nhập, được tin tưởng, gắn bó, mất mát, bị phản bội và tiếp tục làm cảnh sát sau khi đưa sự thật ra ánh sáng.

Người đã chơi có thể nhìn lại những điều nằm giữa các nhiệm vụ: vì sao Jackie muốn tiến lên rồi muốn rời đi, vì sao cái chết của Winston khiến Wei khó giữ khoảng cách, và vì sao hạ Big Smile Lee chưa phải toàn bộ câu trả lời.

Sleeping Dogs để lại một câu hỏi về con người trong công việc và trong quan hệ: khi trách nhiệm với luật pháp va vào lời hứa với một người cụ thể, chúng ta sẽ giữ điều gì, và chấp nhận mất điều gì?

Với Wei, Hong Kong vẫn là nơi anh muốn ở lại. Thành phố ấy đã có thêm những ký ức mà một bản báo cáo thành công không thể kể hết.